Pan Czesław Białczańska opublikował 3 pazdziernika 2025 r na stronie głównej informację od Pani Poli Dec ;
“Interia:Paula Dreschler – Odkryli w rzece wielki skarb. Największy tego typu zbiór w Europie”.
Wg linku do Geeweek i wpisu Pani Pauli Drechsler, skarbem tym jest ponad 2 tysiące żelaznych sztab [moze duli ? ! ].

Dziękuję Panu Czesławowi , Pani Poli Dec i … Pani Pauli Drechsler za możliwość opublikowania moich informacji.

Zespół Uniwersytetu Warszawskiego przyjął nazwę Terra Ferrifera co oznacza “ziemia żelazonos’na” , ale starożytni Prapolacy pod koniec Epoki brązu znali nazwanie “moskala” = ‘ mos + skal’a ‘ = mech/darn’ + skala, czyli darniowa ruda żelaza.
Kiedyś nazwanie/ obecnie nazwisko Moskala używali jedyni w Europie , starożytni poszukiwacz darniowej rudy żelaza.
Według elektronicznego systemu ewidencji ludności w Europie, w 2014 roku nazwisko Moskala nosiło 25 osób w Polsce, 25 w Czechach, 21 we Francji, 11 w Anglii, 9 w Belgii,, 8 w Niemczech, po 6 w Norwegii i Austrii i 5 w Holandii.
Ale w zapisie Moskal’a nosiło 2068 osób w Polsce.
Z biegiem czasu powstało slowianskim sposobem skrócenie nazwania do nazwiska Moskal, z czego jestem bardzo dumny. W 2014 roku nazwisko Moskal nosiło 7152 osób w Polsce, 2734 na Ukrainie, 610 w Rosji, 123 w Niemczech, 118 w Białorusi, 93 w Czechach, 84 we Francji, 81 w Anglii, 56 w Słowacji, 29 w Norwegii,, 21 w Hiszpanii, 12 w Szwajcarii i 10 w Szkocji.

To dzięki starożytnym, Prapolskim poszukiwaczom rudy darniowej o nazwaniach/ nazwiskach Moskala, Moskal’a i Moskal, na przełomie er i później, Szymon Orzechowski w 2019 r wyliczył że ;
– w Centrum Swietokrzyskim około 600 000 pieców dostarczyło 9 000 do 10 800 ton żelaza,
– w Centrum Mazowieckim około 150 000 pieców dostarczyło 1 440 do 1 800 ton żelaza,
a istniały i produkowały żelazo inne ośrodki dymarskie.

Także mojego pra …pradziada Piotra Moskala = rudnika, który aktem królewskim w 1515 roku otrzymał nadanie po wieczne czasy na ziemię i dary tej ziemi, za stworzenie rudnicy i kuźnicy w Moskalach obecnie gmina Pysznica, pow. Stalowa Wola, pozostały do tej pory prostokątne stawy/ wyrobiska po wybranej rudzie darniowej , widoczne na mapach Google.

Nazwanie/nazwisko Dul ,kiedys osób przerabiających półprodukty dymarskie na użyteczne żelazo nosi obecnie w Polsce 4035 osób, najwięcej 1947 osób w woj. podkarpackim i 250 osób w woj. lubelskim [wg Słownika PAN IJP] a więc na obrzeżeniu Starożytnych, Staropolskich Ośrodków Metalurgicznych.

Według Forebears = Przodkowie , ale w 2014 r nazwisko Dul nosiło 5384 osób !!!! w Polsce, 369 we Francji,
271 w Holandii, 189 na Węgrzech, 175 w Białorusi, 129 w Turcji, 113 na Ukrainie, 78 w Anglii, 50 w Moldawii, 37 w Rumunii. 24 w Niemczech ? ! , 18 w Belgii, 13 w Austrii, 9 w Danii, 7 w Szwecji, 6 w Czechach..
To jednoznacznie wskazuje, ze produkcje żelaza w Europie na wielką skalę wprowadzili Prapolacy !! .

Zaskakujące wnioski !! wynikają z rozmieszczenia nazwiska Dula , wg Forebears w 2014 r, – nazwisko Dula nosiło
522 osób w Kosowie, 501 w Polsce, 302 w Rumunii, 254 na Węgrzech, 78 w Albanii, 65 w Czechach, 53 w Szwajcarii,
45 w Słowacji, 37w Niemczech !!, 22 na Ukrainie, 18 w Grecji, 15 we a Francji, 9 w Horwacji, 5 w Rosji, 4 we Włoszech !!,
także po 4 w Turcji, Danii i Norwegii.

Rozmieszczenie nazwiska DULA wskazuje, że już na początku Epoki Żelaza, Prapolacy docierali do brzegów Adriatyku jeszcze przed powstaniem Imperium Rzymskiego.

Panie z tytułami profesorskimi PAN IJP, autorki “ Internetowego słownika nazwisk w Polsce” twierdzą, że starożytne nazwania a obecnie nazwiska – Dul, Dula, także Dulak, Dulas, Dulat, pochodzą od słowa dul = żelazo dymarskie, bardzo twarde.

Obecne występowanie w Polsce tych starożytnych nazwań/nazwisk wskazuje, że istniały różne starożytne ośrodki wytopu półproduktów żelaza działające tylko latem i całoroczne , pobliskie osrodki posiadające więcej węgla drzewnego do przetapiania półproduktów w wysokiej jakości dule żelaza.

Mapa występowania nazwiska Dułas wg “ Słownika nazwisk” wskazuje, że woj. wielkopolskim nosi go 99 osób, a w woj. łódzkim 360 osób i leży ono na zachod od Starozytego Świętokrzyskiego Centrum Metalurgicznego, zatem wieki temu, ktoś o nazwaniu Dulas mógł kuć dule oraz siekierki i inne żelazne narzędzia dla Biskupina.