<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><rss version="2.0"
	xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/"
	xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/"
	xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom"
	xmlns:sy="http://purl.org/rss/1.0/modules/syndication/"
	
	>
<channel>
	<title>
	Komentarze do: RMF: Grzegorz Jasiński &#8211; Najstarszy miód na świecie? Odkrycie sprzed 2,5 tysiąca lat	</title>
	<atom:link href="https://bialczynski.pl/2025/09/26/rmf-grzegorz-jasinski-najstarszy-miod-na-swiecie-odkrycie-sprzed-25-tysiaca-lat/feed/" rel="self" type="application/rss+xml" />
	<link>https://bialczynski.pl/2025/09/26/rmf-grzegorz-jasinski-najstarszy-miod-na-swiecie-odkrycie-sprzed-25-tysiaca-lat/?utm_source=rss&#038;utm_medium=rss&#038;utm_campaign=rmf-grzegorz-jasinski-najstarszy-miod-na-swiecie-odkrycie-sprzed-25-tysiaca-lat</link>
	<description>oficjalna strona Czesława Białczyńskiego</description>
	<lastBuildDate>Wed, 01 Oct 2025 06:41:29 +0000</lastBuildDate>
	<sy:updatePeriod>
	hourly	</sy:updatePeriod>
	<sy:updateFrequency>
	1	</sy:updateFrequency>
	<generator>https://wordpress.org/?v=6.7.4</generator>
	<item>
		<title>
		Autor: J.G.D.		</title>
		<link>https://bialczynski.pl/2025/09/26/rmf-grzegorz-jasinski-najstarszy-miod-na-swiecie-odkrycie-sprzed-25-tysiaca-lat/#comment-96945</link>

		<dc:creator><![CDATA[J.G.D.]]></dc:creator>
		<pubDate>Wed, 01 Oct 2025 06:41:29 +0000</pubDate>
		<guid isPermaLink="false">https://bialczynski.pl/?p=161930#comment-96945</guid>

					<description><![CDATA[Miód się nie starzeje, krystalizuje się a niemięso? Paprodziad o powierzchownej inteligencji.
https://www.facebook.com/share/v/16cvXm4UZg/]]></description>
			<content:encoded><![CDATA[<p>Miód się nie starzeje, krystalizuje się a niemięso? Paprodziad o powierzchownej inteligencji.<br />
<a href="https://www.facebook.com/share/v/16cvXm4UZg/" rel="nofollow ugc">https://www.facebook.com/share/v/16cvXm4UZg/</a></p>
]]></content:encoded>
		
			</item>
		<item>
		<title>
		Autor: Luna		</title>
		<link>https://bialczynski.pl/2025/09/26/rmf-grzegorz-jasinski-najstarszy-miod-na-swiecie-odkrycie-sprzed-25-tysiaca-lat/#comment-96902</link>

		<dc:creator><![CDATA[Luna]]></dc:creator>
		<pubDate>Sat, 27 Sep 2025 06:51:15 +0000</pubDate>
		<guid isPermaLink="false">https://bialczynski.pl/?p=161930#comment-96902</guid>

					<description><![CDATA[W dzisiejszym hindi słodki to miṭhā / मीठा]]></description>
			<content:encoded><![CDATA[<p>W dzisiejszym hindi słodki to miṭhā / मीठा</p>
]]></content:encoded>
		
			</item>
		<item>
		<title>
		Autor: ORLICKI		</title>
		<link>https://bialczynski.pl/2025/09/26/rmf-grzegorz-jasinski-najstarszy-miod-na-swiecie-odkrycie-sprzed-25-tysiaca-lat/#comment-96892</link>

		<dc:creator><![CDATA[ORLICKI]]></dc:creator>
		<pubDate>Fri, 26 Sep 2025 05:32:57 +0000</pubDate>
		<guid isPermaLink="false">https://bialczynski.pl/?p=161930#comment-96892</guid>

					<description><![CDATA[2500 lat, to licząc od dzisiaj, musiał by być ten miód wytworzony ok. 500 lat przed nową erą, bo przecież mamy rok 2025 ne. Pół tysiąca lat przed nową erą, to nie jest najstarszy miód pozyskany przez ludzi, tylko być może najstarszy z zachowanych w jakimś naczyniu. Ludzie pozyskiwali miód od dzikich pszczół leśnych, zakładali dla nich barcie w lasach przez drążenie większych niż potrzebne ptakom dziupli. Potem je wybierali z miodu. W końcu zaczęli budować osobne domki/ule dla pszczół i stawiali je pod lasami, grodzili przed niedźwiedziami. Takie pozostałości barci lub uli, zachowały się dość licznie, w tym na terenach słowiańskich. Miód, pozyskiwano tymi sposobami tysiące lat przed nową erą, odkąd ludzie poznali jego smak. Podobnie, napitki alkoholowe wytworzone w wyniku naturalnej fermentacji rozcieńczonego wodą miodu, wytwarzano bardzo dawno. Ciekawa jest etymologia nazwy miód, u Słowian ; MIED, MIOD, MED. To słowo najwyraźniej zostało przejęte od presłowiańskich Scytów, przez wiele ludów. 
Bruckner:   miód, miodek, miedźwiedź (p. niedźwiedź), miodownik, miodunka, miodowy, w licznych nazwach roślinnych; omiedzić, ‘osłodzić’, miedźwno, ‘słodko’ (około r. 1400); przysłowiowe: »jak na miód«. Prasłowo; lit. (wszystkich narzeczy) medus, ‘miód’, w obu znaczeniach: ‘plastr pszczeli’, niem. ‘Honig’, i ‘napój’, także midus, niem. Meth, i tak samo pień na -u (por. miedźwny, miedźwiedź, gdzie w z pniowego u); ind. madhu- (tak samo i to samo); grec. methy, ‘napój odurzający, wino’, i niemieckie Meth, tylko dla ‘napoju’. U wszystkich Słowian tak samo. Powtarza się u Finów i w Chinach (tu pożyczka).

AI: Przegląd od AI
Słowo miód wywodzi się od prasłowiańskiego terminu \*medъ, który oznaczał produkt pszczeli, a także miód pitny. Ten prasłowiański rdzeń z kolei pochodzi od praindoeuropejskiego rdzenia \*médhu, niosącego znaczenie «słodkość, słodycz, miód». 
Szczegółowe informacje:
Początki: Słowo „miód” ma swoje korzenie w językach prasłowiańskich. Określenie \*medъ było używane do opisywania zarówno produktu, który tworzą pszczoły, jak i napoju przyrządzanego z tego produktu (miodu pitnego). 
Praindoeuropejskie pochodzenie: W analizie lingwistycznej można doszukać się jeszcze starszego, praindoeuropejskiego korzenia \*médhu, co wskazuje na bardzo dawne pochodzenie słowa i jego związek z samą ideą słodyczy i miodu. 

Ciekawe jest pochodzenie podobnej do nazwy MIÓ/MED, ludu Medowie, ich krainy-państwa Media. 
AI: Etymologia nazwy &quot;Medowie&quot; jest powiązana z historycznym ludem zamieszkującym starożytną Medię, od którego pochodzi również nazwa państwa Media. Pierwsze zapisy nazwy tego ludu jako &quot;Madai&quot; (co jest formą asyryjską) pochodzą z IX wieku p.n.e. Choć dokładne znaczenie nazwy &quot;Medai&quot; nie jest znane, to właśnie od tego ludu wzięła się nazwa regionu i państwa, które utworzyli. 
Geneza nazwy &quot;Medowie&quot;
Ludność i miejsce: Medowie to starożytny lud indoeuropejski, który osiedlił się w regionie dzisiejszego Iranu, tworząc potężne państwo. 
Źródła asyryjskie: Pierwsza wzmianka o Medach w źródłach historycznych pochodzi z VIII wieku p.n.e. z kronik asyryjskich. W nich zapisano nazwę ludu jako &quot;Madai&quot;. 
Nazwa państwa: Od nazwy ludu (Madai/Medowie) pochodzi nazwa krainy i państwa Media. 
Podsumowanie
Nazwa &quot;Medowie&quot; i &quot;Media&quot; są etymologicznie związane z historycznym ludem zamieszkującym tereny północno-zachodniego Iranu. Nazwa ta, po raz pierwszy poświadczona w źródłach asyryjskich jako &quot;Madai&quot;, jest pierwotnym określeniem tego ludu i od niego wywodzi się nazwa regionu i państwa Media. 

Wikipedia: Medowie – lud indoeuropejski zamieszkujący w starożytności północno-zachodni Iran. Według Herodota dzielili się na następujące plemiona: Busowie, Paretakenowie, Struchaci, Arizantowie, Budiowie, Magowie[1].

Pierwsza znana wzmianka o nich pochodzi z 834 r. p.n.e. ze źródeł asyryjskich, które mówiły o tym, że król asyryjski Salmanasar III w czasie kampanii prowadzonej przeciwko królowi Namri, przeszedł przez ziemie Madai czyli Medów. Ziemie te lokalizowane są w górach Zagros na wschód od Mezopotamii.

Państwo medyjskie ze stolicą w Ekbatanie (dzisiejszy Hamadan) powstało w 700/699 r. p.n.e. Pierwszym królem został Dejokes &quot;mąż rozumny&quot;, budowniczy pałacu, murów obronnych miasta i twórca dworskiej etykiety. Panował do 647/646 r. p.n.e. Po nim nastały rządy Fraortesa. Powodowany ambicją powiększenia terytorium państwa, podbił Persję i wspólnie z podległym mu ludem perskim wyruszył przeciwko Asyryjczykom. Wyprawa zakończyła się klęską wojsk medyjskich i śmiercią króla w 625/624 r. p.n.e.

Następcą Fraortesa został jego syn Kyaksares, najwaleczniejszy spośród władców medyjskich. Pragnął on pomścić śmierć ojca poprzez zniszczenie Niniwy, stolicy Asyrii. W tym celu zreorganizował armię i na czele jej licznych oddziałów wyruszył przeciwko Asyryjczykom. Pierwsze starcie zakończyło się zwycięstwem Medów, jednak nim doszło do oblężenia Niniwy, zostali oni zaatakowani przez armię scytyjską króla Madjasa. Media znalazła się pod panowaniem Scytów. Wedle jednej z hipotez zakłada się, że potomkami Medów są Kurdowie. (ORLICKI: A jak wiadomo Kurdowie są krewnymi Słowian)  Media – starożytne państwo na terenach zachodniej części obecnego Iranu, utworzone przez indo-irańskie plemiona Medów.

W chwili świetności obejmowało poza rdzenną Medią także krainy historycznego Iranu: Elam, Persydę, Anszan, Baktrię oraz Urartu i wschodnią część Azji Mniejszej (dzisiejsza Turcja) do rzeki Halys.

Najdawniejsze dzieje państwa stworzonego przez Medów są znane z nielicznych źródeł asyryjsko-babilońskich i późniejszych od nich greckich.

Powstanie państwa
Pierwsze świadectwa o plemionach medyjskich (asyr. Madai) zawierają roczniki asyryjskie z przełomu 837/836 p.n.e., kiedy wojska króla Salmanasara III wkroczyły do gór Zagros. Ataki Asyrii przyczyniły się do wytworzenia wśród plemion medyjskich zalążków państwowości. Przez większą część wieku VII p.n.e. Media była podporządkowana Asyrii, która nie była jednak w stanie całkowicie podbić niespokojnych i żyjących w górach plemion. W tym celu Asarhaddon pozyskał Scytów i z ich pomocą zdołali narzucić swoją zwierzchność Medom.

Pierwsi królowie Medii Dajaukk (gr. Dejokes) oraz Chszatrita (gr. Fraortes) zginęli walcząc z Asyrią. Ich następca Huwachszatra (gr. Kyaksares) uwolnił się od panowania Asyrii i Scytów, podporządkował sobie plemiona irańskie (w tym Persów) oraz Urartu.Chociaż powszechnie uznaje się, że Medowie odegrali ważną rolę w historii starożytnego Bliskiego Wschodu, nie pozostawili po sobie żadnych pisemnych zapisów pozwalających na rekonstrukcję ich historii. Wiedza o Medach pochodzi jedynie ze źródeł zagranicznych, takich jak Asyryjczycy, Babilończycy, Ormianie i Grecy, a także z kilku irańskich stanowisk archeologicznych, które prawdopodobnie były przez nich zamieszkiwane. Relacje dotyczące Medów, o których wspomina Herodot, ukazują obraz potężnego ludu, który na początku VII wieku p.n.e. utworzył imperium, które przetrwało do lat 550. p.n.e., odegrał kluczową rolę w upadku Asyrii i konkurował z potężnymi królestwami Lidii i Babilonii. Państwo Medów wciąż trudno dostrzec w dokumentacji, co pozostawia wiele wątpliwości co do jego zasięgu. Niedawna ponowna ocena współczesnych źródeł z okresu medyjskiego zmieniła postrzeganie państwa medyjskiego przez uczonych, a niektórzy specjaliści sugerują nawet, że nigdy nie istniało potężne królestwo medyjskie. W każdym razie wydaje się, że po upadku ostatniego króla medyjskiego w starciu z perskim królem Cyrusem Wielkim, Media stała się ważną prowincją i była ceniona przez imperia, które kolejno ją zdominowały (Achemenidzi, Seleucydzi, Partowie i Sasanidzi)[2].

ORLICKI: Medowie zaczęli zakładać swoje państwo w obszarze górskim, lesistym, gdzie na pewno były pszczoły. Ich nazwa MEDAI brzmi zupełnie tak, jak słowa mnie - daj lecz zapewne to przypadek lub zniekształcenie tłumaczy? W każdym razie, w tamtym obszarze kulturowym, pod ścisłym wpływem scytyjskim, jak widzimy to na licznych płaskorzeźbach, znano pszczoły tysiące lat przed nową erą i czczono je jako bóstwa.]]></description>
			<content:encoded><![CDATA[<p>2500 lat, to licząc od dzisiaj, musiał by być ten miód wytworzony ok. 500 lat przed nową erą, bo przecież mamy rok 2025 ne. Pół tysiąca lat przed nową erą, to nie jest najstarszy miód pozyskany przez ludzi, tylko być może najstarszy z zachowanych w jakimś naczyniu. Ludzie pozyskiwali miód od dzikich pszczół leśnych, zakładali dla nich barcie w lasach przez drążenie większych niż potrzebne ptakom dziupli. Potem je wybierali z miodu. W końcu zaczęli budować osobne domki/ule dla pszczół i stawiali je pod lasami, grodzili przed niedźwiedziami. Takie pozostałości barci lub uli, zachowały się dość licznie, w tym na terenach słowiańskich. Miód, pozyskiwano tymi sposobami tysiące lat przed nową erą, odkąd ludzie poznali jego smak. Podobnie, napitki alkoholowe wytworzone w wyniku naturalnej fermentacji rozcieńczonego wodą miodu, wytwarzano bardzo dawno. Ciekawa jest etymologia nazwy miód, u Słowian ; MIED, MIOD, MED. To słowo najwyraźniej zostało przejęte od presłowiańskich Scytów, przez wiele ludów.<br />
Bruckner:   miód, miodek, miedźwiedź (p. niedźwiedź), miodownik, miodunka, miodowy, w licznych nazwach roślinnych; omiedzić, ‘osłodzić’, miedźwno, ‘słodko’ (około r. 1400); przysłowiowe: »jak na miód«. Prasłowo; lit. (wszystkich narzeczy) medus, ‘miód’, w obu znaczeniach: ‘plastr pszczeli’, niem. ‘Honig’, i ‘napój’, także midus, niem. Meth, i tak samo pień na -u (por. miedźwny, miedźwiedź, gdzie w z pniowego u); ind. madhu- (tak samo i to samo); grec. methy, ‘napój odurzający, wino’, i niemieckie Meth, tylko dla ‘napoju’. U wszystkich Słowian tak samo. Powtarza się u Finów i w Chinach (tu pożyczka).</p>
<p>AI: Przegląd od AI<br />
Słowo miód wywodzi się od prasłowiańskiego terminu \*medъ, który oznaczał produkt pszczeli, a także miód pitny. Ten prasłowiański rdzeń z kolei pochodzi od praindoeuropejskiego rdzenia \*médhu, niosącego znaczenie «słodkość, słodycz, miód».<br />
Szczegółowe informacje:<br />
Początki: Słowo „miód” ma swoje korzenie w językach prasłowiańskich. Określenie \*medъ było używane do opisywania zarówno produktu, który tworzą pszczoły, jak i napoju przyrządzanego z tego produktu (miodu pitnego).<br />
Praindoeuropejskie pochodzenie: W analizie lingwistycznej można doszukać się jeszcze starszego, praindoeuropejskiego korzenia \*médhu, co wskazuje na bardzo dawne pochodzenie słowa i jego związek z samą ideą słodyczy i miodu. </p>
<p>Ciekawe jest pochodzenie podobnej do nazwy MIÓ/MED, ludu Medowie, ich krainy-państwa Media.<br />
AI: Etymologia nazwy &#8222;Medowie&#8221; jest powiązana z historycznym ludem zamieszkującym starożytną Medię, od którego pochodzi również nazwa państwa Media. Pierwsze zapisy nazwy tego ludu jako &#8222;Madai&#8221; (co jest formą asyryjską) pochodzą z IX wieku p.n.e. Choć dokładne znaczenie nazwy &#8222;Medai&#8221; nie jest znane, to właśnie od tego ludu wzięła się nazwa regionu i państwa, które utworzyli.<br />
Geneza nazwy &#8222;Medowie&#8221;<br />
Ludność i miejsce: Medowie to starożytny lud indoeuropejski, który osiedlił się w regionie dzisiejszego Iranu, tworząc potężne państwo.<br />
Źródła asyryjskie: Pierwsza wzmianka o Medach w źródłach historycznych pochodzi z VIII wieku p.n.e. z kronik asyryjskich. W nich zapisano nazwę ludu jako &#8222;Madai&#8221;.<br />
Nazwa państwa: Od nazwy ludu (Madai/Medowie) pochodzi nazwa krainy i państwa Media.<br />
Podsumowanie<br />
Nazwa &#8222;Medowie&#8221; i &#8222;Media&#8221; są etymologicznie związane z historycznym ludem zamieszkującym tereny północno-zachodniego Iranu. Nazwa ta, po raz pierwszy poświadczona w źródłach asyryjskich jako &#8222;Madai&#8221;, jest pierwotnym określeniem tego ludu i od niego wywodzi się nazwa regionu i państwa Media. </p>
<p>Wikipedia: Medowie – lud indoeuropejski zamieszkujący w starożytności północno-zachodni Iran. Według Herodota dzielili się na następujące plemiona: Busowie, Paretakenowie, Struchaci, Arizantowie, Budiowie, Magowie[1].</p>
<p>Pierwsza znana wzmianka o nich pochodzi z 834 r. p.n.e. ze źródeł asyryjskich, które mówiły o tym, że król asyryjski Salmanasar III w czasie kampanii prowadzonej przeciwko królowi Namri, przeszedł przez ziemie Madai czyli Medów. Ziemie te lokalizowane są w górach Zagros na wschód od Mezopotamii.</p>
<p>Państwo medyjskie ze stolicą w Ekbatanie (dzisiejszy Hamadan) powstało w 700/699 r. p.n.e. Pierwszym królem został Dejokes &#8222;mąż rozumny&#8221;, budowniczy pałacu, murów obronnych miasta i twórca dworskiej etykiety. Panował do 647/646 r. p.n.e. Po nim nastały rządy Fraortesa. Powodowany ambicją powiększenia terytorium państwa, podbił Persję i wspólnie z podległym mu ludem perskim wyruszył przeciwko Asyryjczykom. Wyprawa zakończyła się klęską wojsk medyjskich i śmiercią króla w 625/624 r. p.n.e.</p>
<p>Następcą Fraortesa został jego syn Kyaksares, najwaleczniejszy spośród władców medyjskich. Pragnął on pomścić śmierć ojca poprzez zniszczenie Niniwy, stolicy Asyrii. W tym celu zreorganizował armię i na czele jej licznych oddziałów wyruszył przeciwko Asyryjczykom. Pierwsze starcie zakończyło się zwycięstwem Medów, jednak nim doszło do oblężenia Niniwy, zostali oni zaatakowani przez armię scytyjską króla Madjasa. Media znalazła się pod panowaniem Scytów. Wedle jednej z hipotez zakłada się, że potomkami Medów są Kurdowie. (ORLICKI: A jak wiadomo Kurdowie są krewnymi Słowian)  Media – starożytne państwo na terenach zachodniej części obecnego Iranu, utworzone przez indo-irańskie plemiona Medów.</p>
<p>W chwili świetności obejmowało poza rdzenną Medią także krainy historycznego Iranu: Elam, Persydę, Anszan, Baktrię oraz Urartu i wschodnią część Azji Mniejszej (dzisiejsza Turcja) do rzeki Halys.</p>
<p>Najdawniejsze dzieje państwa stworzonego przez Medów są znane z nielicznych źródeł asyryjsko-babilońskich i późniejszych od nich greckich.</p>
<p>Powstanie państwa<br />
Pierwsze świadectwa o plemionach medyjskich (asyr. Madai) zawierają roczniki asyryjskie z przełomu 837/836 p.n.e., kiedy wojska króla Salmanasara III wkroczyły do gór Zagros. Ataki Asyrii przyczyniły się do wytworzenia wśród plemion medyjskich zalążków państwowości. Przez większą część wieku VII p.n.e. Media była podporządkowana Asyrii, która nie była jednak w stanie całkowicie podbić niespokojnych i żyjących w górach plemion. W tym celu Asarhaddon pozyskał Scytów i z ich pomocą zdołali narzucić swoją zwierzchność Medom.</p>
<p>Pierwsi królowie Medii Dajaukk (gr. Dejokes) oraz Chszatrita (gr. Fraortes) zginęli walcząc z Asyrią. Ich następca Huwachszatra (gr. Kyaksares) uwolnił się od panowania Asyrii i Scytów, podporządkował sobie plemiona irańskie (w tym Persów) oraz Urartu.Chociaż powszechnie uznaje się, że Medowie odegrali ważną rolę w historii starożytnego Bliskiego Wschodu, nie pozostawili po sobie żadnych pisemnych zapisów pozwalających na rekonstrukcję ich historii. Wiedza o Medach pochodzi jedynie ze źródeł zagranicznych, takich jak Asyryjczycy, Babilończycy, Ormianie i Grecy, a także z kilku irańskich stanowisk archeologicznych, które prawdopodobnie były przez nich zamieszkiwane. Relacje dotyczące Medów, o których wspomina Herodot, ukazują obraz potężnego ludu, który na początku VII wieku p.n.e. utworzył imperium, które przetrwało do lat 550. p.n.e., odegrał kluczową rolę w upadku Asyrii i konkurował z potężnymi królestwami Lidii i Babilonii. Państwo Medów wciąż trudno dostrzec w dokumentacji, co pozostawia wiele wątpliwości co do jego zasięgu. Niedawna ponowna ocena współczesnych źródeł z okresu medyjskiego zmieniła postrzeganie państwa medyjskiego przez uczonych, a niektórzy specjaliści sugerują nawet, że nigdy nie istniało potężne królestwo medyjskie. W każdym razie wydaje się, że po upadku ostatniego króla medyjskiego w starciu z perskim królem Cyrusem Wielkim, Media stała się ważną prowincją i była ceniona przez imperia, które kolejno ją zdominowały (Achemenidzi, Seleucydzi, Partowie i Sasanidzi)[2].</p>
<p>ORLICKI: Medowie zaczęli zakładać swoje państwo w obszarze górskim, lesistym, gdzie na pewno były pszczoły. Ich nazwa MEDAI brzmi zupełnie tak, jak słowa mnie &#8211; daj lecz zapewne to przypadek lub zniekształcenie tłumaczy? W każdym razie, w tamtym obszarze kulturowym, pod ścisłym wpływem scytyjskim, jak widzimy to na licznych płaskorzeźbach, znano pszczoły tysiące lat przed nową erą i czczono je jako bóstwa.</p>
]]></content:encoded>
		
			</item>
	</channel>
</rss>
